“Eitt í Kristi, sameinuð í trúboði”
Kæru bræður og systur,
Fyrir Heimstrúboðsdaginn 2026, sem markar aldarafmæli hátíðar sem Píus XI stofnaði til og er kirkjunni afar kær, hef ég valið yfirskriftina „Eitt í Kristi, sameinuð í trúboði.“ Í kjölfar hátíðarársins vil ég hvetja alla kirkjuna til þess að halda áfram trúboðsvegferð sinni með gleði og eldmóði í Heilögum Anda. Þetta krefst hjarta sem eru sameinuð í Kristi, samfélaga, þar sem sátt ríkir og einlægs vilja innra með sérhverjum manni til þess að vinna saman með örlæti og traust að leiðarljósi.
Þegar við hugleiðum að vera eitt í Kristi og sameinuð í trúboði, skulum við láta guðlega náð leiða okkur og fylla okkur innblæstri, „til þess að endurnýja í okkur eld trúboðsköllunar“ og sækja saman fram í skuldbindingu við trúboð, á þessari „nýju trúboðsöld“ í sögu kirkjunnar (Prédikun, Hátíð trúboðs og farandfólks, 5. október 2025).
1. Eitt í Kristi – Trúboðslærisveinar sameinaðir í honum ásamt bræðrum okkar og systrum
Leyndardómur einingar við Krist er kjarninn í trúboðinu. Fyrir píslargöngu sína bað Jesús til Föðurins: „Að allir séu þeir eitt, eins og þú, Faðir, ert í mér og ég í þér, svo séu þeir einnig í okkur“ (Jóh 17:21). Þessi orð opinbera dýpstu löngun Jesú, sem og sjálfsmynd kirkjunnar sem samfélags lærisveina hans. Það er samfélag sem streymir frá Heilagri Þrenningu og er áfram viðhaldið af Heilagri Þrenningu. Samfélag í þjónustu bræðralags meðal allra manna og í sátt við gervalla sköpun.
Að vera kristinn snýst ekki fyrst og fremst um iðkun eða hugmyndir; það er líf í einingu með Kristi, þar sem við eigum hlutdeild í sonarsambandi hans við Föðurinn í Heilögum Anda. Það þýðir að vera í Kristi, eins og greinar á vínviði (sbr. Jóh 15:4), umvafinn tilveru Heilagrar Þrenningar. Þessi eining leiðir til gagnkvæms samfélags meðal trúaðra og er uppspretta alls trúboðsárangurs. Eins og Jóhannes Páll II kenndi, „samfélagið er bæði uppspretta og ávöxtur trúboðsins“ (Hvatningarbréf Páls postula, 32).
Í þessu samhengi er helsta ábyrgð kirkjunnar í trúboðinu að endurnýja og viðhalda andlegri og bróðurlegri einingu meðal meðlima sinna. Í mörgum tilfellum lendum við í átökum, skautun, misskilningi og skorti á gagnkvæmu trausti. Þegar þetta gerist, jafnvel innan samfélaga okkar, grefur það undan vitnisburði okkar. Trúboðsstarfið sem Kristur fól lærisveinum sínum krefst, umfram allt, sáttfúss hjarta sem þráir samfélag. Þar af leiðandi er mikilvægt að efla samkirkjulegt starf með öllum kristnum kirkjum og byggja á þeim tækifærum sem skapast eftir sameiginleg hátíðahöld í tilefni af 1700 ára afmæli Níkeuþingsins.
Síðast en ekki síst kallar það að vera „eitt í Kristi“ okkur til þess að beina augum okkar að Drottni svo að hann megi sannarlega vera miðpunktur lífs okkar og samfélags, miðpunktur sérhvers orðs, athafna og persónulegra samskipta, sem lætur okkur segja full undrunar: „Sjálfur lifi ég ekki framar, heldur lifir Kristur í mér.“ (Gal 2:20). Með því að hlusta stöðugt á orð hans og fyrir náð sakramentanna, verður okkur kleift að verða lifandi steinar í kirkjunni. Í dag er kirkjan kölluð til þess að taka upp grundvallarþemu annars Vatíkanþingsins og kenninga páfa sem á eftir fylgdu, einkum Frans páfa. Reyndar, eins og Páll postuli segir, „Ekki prédikum vér sjálfa oss, heldur Krist Jesú sem Drottin“ (2. Kor 4:5). Þess vegna ítreka ég orð Páls páfa VI: „Það er ekkert sem heitir raunverulega trúboð ef nafn, kenningar, líf, fyrirheit, ríki og leyndardómur Jesú frá Nasaret, sonar Guðs, er ekki boðað“ (Postulleg hvatning, 22). Þetta ferli raunverulegs trúboðs hefst í hjarta sérhvers kristins manns með þann tilgang að ná til alls mannkyns.
Því samheldnari sem við erum í Kristi, því færari verðum við að framkvæma í sameiningu verkið sem hann treystir okkur fyrir.
2. Sameinuð í verki – Til þess að heimurinn trúi á Krist Drottin vorn
Eining lærisveinanna er ekki markmið í sjálfu sér; hún beinist að viðfangsefni. Jesús segir þetta skýrt: „Til þess að heimurinn trúi að þú hafir sent mig“ (Jóh 17:21). Það er fyrir vitnisburð sáttar, bróðurlegs og samheldins samfélags sem boðun fagnaðarerindisins öðlast fullan boðunarmátt sinn.
Í þessu tilliti er vert að minnast á einkunnarorð hins blessaða Paolo Manna, „Gervöll kirkjan fyrir trúskipti um gervallan heim,“ sem lýsir á hnitmiðaðan hátt þeirri hugsjón sem hvatti til stofnunar postullegs trúboðssambands árið 1916. Á 110 ára afmæli þess færi ég því þakklæti mitt og blessun fyrir skuldbindingu þess við að hvetja og móta trúboðsanda presta, vígðra einstaklinga og leikmanna og stuðla að einingu alls trúboðsstarfs. Reyndar er enginn skírður einstaklingur undanþeginn eða áhugalaus gagnvart trúboði: Allir sem einn, í samhljómi við eigin köllun og lífsskilyrði, taka þátt í því mikla verki sem Kristur hefur falið kirkju sinni. Eins og Frans páfi minnti okkur ítrekað á er boðun fagnaðarerindisins athöfn sem er ævinlega í samhljómi, sameiginleg og sýnóduleg.
Af þessum sökum þýðir eining í trúboði að vernda og næra andlega þætti sem felast í samvinnu á grundvelli samfélags og trúboðs. Með því að hlúa daglega að þessu viðhorfi kennir guðleg náð okkur smám saman að sjá bræður okkar og systur með augum trúarinnar. Við lærum einnig að þekkja með gleði það góða sem Andinn blæs sérhverjum einstaklingi í brjóst, að umfaðma fjölbreytileika sem fjársjóð, að bera byrðar hvers annars og leita alltaf þeirrar einingar sem kemur að ofan. Vissulega deilum við öll einu verkefni „Einn er Drottinn, ein trú, ein skírn, einn Guð og faðir allra, sem er yfir öllum, með öllum og í öllum.“ (Ef 4:5-6). Þessi andlegi hugsunarháttur er dagleg birtingarmynd starfsins sem trúboðslærisveinn vinnur. Hann hjálpar okkur að endurheimta alhliða sýn á trúboðsstarf kirkjunnar og að sigrast á skorti á samhæfðum aðgerðum og aðskilnað hópa sem fylgja hinum eina Drottni – samanber „Ég er Páls,” og aðrir: “Ég er Apollóss“ (sbr. 1 Kor 1:10-12).
Það er óþarfi að nefna að trúboðseining miðar ekki að einsleitni, heldur að samruna ólíkra náðargjafa sem hafa sama markmið, þ.e. að gera kærleika Krists sýnilegan og bjóða öllum að mæta honum. Trúboð heppnast þegar staðbundin samfélög vinna saman og þegar mismunur, hvort sem hann er af menningarlegum rótum, andlegum toga eða á sviði helgisiða, birtist á fullan og samræmdan hátt innan sömu trúarbragða. Ég hvet því allar stofnanir kirkjunnar til þess að efla tilfinningu sína fyrir kirkjulegu trúboðssamfélagi og þróa skapandi og raunverulegar leiðir til þess að vinna saman að og í trúboðinu.
Að því sögðu vil ég þakka Postullegum stofnunum um trúboð fyrir þjónustu þeirra við trúboðsstarf. Ég kynntist þeim af eigin raun á meðan ég starfaði í Perú og er afar þakklátur fyrir hjálpina sem þær veita. Þessar stofnanir — Postulleg stofnun trúboðs, Postuleg stofnun heilagrar bernsku, Postulleg stofnun Péturs postula og Postullegt trúboðssamband — halda áfram að hlúa að og móta trúboðsvitund trúaðra á öllum aldri og stuðla að bæna- og kærleiksneti sem tengir samfélög um allan heim. Hér er vert að taka fram að stofnandi Postullegs félags trúboðs, hin blessaða Pauline Marie Jaricot, stofnaði hinn Lifandi Rósakrans fyrir tveimur öldum. Jafnvel, enn í dag heldur hann áfram að sameina marga trúaða um allan heim með það að markmiði að biðja fyrir öllum andlegum þörfum og nauðsynjum í þágu trúboðsins. Það er einnig vert að hafa í huga að Píus XI efndi til, að tillögu frá Trúboðssambandinu, Alþjóðlega trúboðsdagsins árið 1926. Árleg framlög, sem safnað er á þessum degi, er dreift af sambandinu, fyrir hönd páfa, í því skyni að styðja við ýmsar þarfir trúboðskirkjunnar. Þess vegna gegna þessar fjórar stofnanir í sameiningu en jafnframt hver með sinni sérstöðu, ennþá mikilvægu hlutverki fyrir alla kirkjuna. Þær eru lifandi tákn um einingu og kirkjulegt trúboðssamfélag. Ég býð öllum að starfa með þeim í anda þakklætis.
3. Boð um að elska – Að boða, lifa og deila trúföstum kærleika Guðs
Ef eining er skilyrði trúboðs, þá er kærleikurinn kjarni þess. Fagnaðarerindið sem við erum send til þess að boða heiminum er ekki óhlutbundin hugsjón; það er fagnaðarerindið um trúfastan kærleika Guðs, sem varð hold í ásjónu og lífi Jesú Krists.
Trúboð lærisveinanna og kirkjunnar í heild sinni felst í að boða áfram orð Krists í Heilögum Anda: Trúboð sem fæðist af kærleika, er lifað í kærleika og leiðir til kærleika. Reyndar segir Drottinn sjálfur í hinni áköfu bæn sinni til föðurins áður en hann hóf píslargöngu sína og eftir að hafa kallað eftir einingu meðal lærisveina sinna: „svo að kærleikur þinn, sem þú hefur auðsýnt mér, sé í þeim og ég sé í þeim.“ (Jóh 17:26). Knúnir af kærleika Krists fóru postularnir síðan út til að prédika fagnaðarerindið fyrir Krist (sbr. 2 Kor 5:14). Á sama hátt hafa fjölmargir kristnir menn – s.s. píslarvottar, þeir sem eru ofsóttir fyrir trú sína og trúboðar – öldum saman gefið líf sitt til að kunngera heiminum þennan guðdómlega kærleika. Þannig mun boðunarstarf kirkjunnar undir leiðsögn Heilags Anda, Anda kærleikans halda áfram til enda veraldar.
Ég vil sérstaklega þakka trúboðum dagsins í dag, sem eru „ad gentes“. Rétt eins og hl. Frans Xavier hafa þeir yfirgefið heimaland sitt, fjölskyldur sínar og öryggi heimahaganna til þess að boða fagnaðarerindið og boða Krist og kærleika hans á stöðum sem eru oft krefjandi, þar sem fátækt og átök ríkja eða eru menningarlega framandi. Þrátt fyrir mótlæti og mannlegar takmarkanir halda þeir áfram að gefa sig af gleði, af því að þeir vita að Kristur sjálfur og fagnaðarerindi hans eru mestu fjársjóðirnir sem við getum gefið öðrum. Með þrautseigju sinni sýna þeir að kærleikur Guðs sigrar allar hindranir. Heimurinn þarfnast enn þessara hugrökku votta Krists og kirkjuleg samfélög þarfnast ennþá endurnýjunar í röðum trúboða. Við verðum ævinlega að varðveita þá nálægt hjarta okkar og biðja stöðugt fyrir þeim. Megi Drottinn veita okkur gjöf ungmenna og fullorðinna sem eru reiðubúin að yfirgefa allt til þess að fylgja Kristi á vegi trúboðsins, jafnvel til endimarka jarðar!
Ég dáist að trúboðum, körlum og konum, og ég hvet gervalla kirkjuna til þess að leggjast á eitt með þeim og taka þátt í trúboðsstarfinu með vitnisburði lífs okkar í Kristi, með bæn og með framlagi okkar til trúboðsins. Eins og heilagur Frans frá Assisi sagði: „Elskan er ekki elskuð,“ og við lítum sérstaklega til hans á átta hundruð ára afmæli ártíðar hans þegar hann fór til himna. Við skulum finna hvatningu í löngun hans til þess að lifa í kærleika Drottins og miðla henni til allra, bæði nær og fjær, því, eins og hann sagði, „þessi kærleikur sem ber mikla elsku í okkar garð, er afar elskuverður“ (Heilagur Bónaventúra frá Bagnoregio, Ævi Frans, kafli IX, 1; Fonti Francescane, 1161). Við skulum einnig sækja hvatningu í eldmóð heilagrar Teresu af Jesúbarnsinu, sem lýsti því yfir að hún myndi vinna áfram ótrauð að verkefni sínu, jafnvel eftir dauðann: „Ég mun þrá það sama á himnum og ég þrái nú á jörðu: Að elska Jesú og gera hann elskaðan“ (Bréf 220 til l’Abbé Bellière, 24. febrúar 1897).
Hvött til dáða, fyrir þessa vitnisburði, skulum við öll skuldbinda okkur til þess að leggja okkar af mörkum til hins mikla verkefnis trúboðsins – sem er ævinlega kærleiksverk – í samræmi við okkar eigin köllun og þær gjafir sem við höfum þegið. Bænir ykkar og hagnýtur stuðningur, sérstaklega á heimsdegi trúboðsins, vegur þungt í áætluninni um að færa öllum fagnaðarerindið um kærleika Guðs, sérstaklega þeim fátækustu og þeim sem þarfnast þess mest. Sérhvert framlag, sama hversu smávægilegt það er, verður að þýðingarmikilli athöfn trúboðssamfélags. Ég þakka aftur af öllu hjarta „fyrir allt sem þið munið gera til þess að hjálpa mér að hjálpa trúboðum um allan heim“ (Myndbandsboðskapur á Heimsdegi trúboðsins 2025, 19. október 2025). Í því markmiði að efla andlegt samfélag veiti ég ykkur blessun mína með þessari einföldu bæn:
Heilagi faðir, lát okkur verða eitt í Kristi, rótgróin í kærleika hans sem sameinar og endurnýjar. Megi allir meðlimir kirkjunnar vera sameinaðir í trúboði, undirgefnir Heilögum Anda, hugrakkir í að vitna um fagnaðarerindið, boða og sýna daglega trúfastan kærleika þinn í garð allra sköpunarinnar.
Blessaðu alla trúboða, karla og konur, styð þau í starfi þeirra og vaktu yfir þeim í von!
María, drottning trúboða, vertu með trúboðsstarfi okkar um allan heim: Gerðu okkur að verkfærum friðar og gefðu að allur heimurinn megi þekkja í Kristi ljósið sem frelsar.
Amen.
Vatíkaninu, 25. janúar 2026, þriðja sunnudag í almennu kirkjuári, Pálsmessu, hátíð sinnaskipta heilags Páls postula.
LEÓ XIV PÁFI